9 APPELLATIONS
- Banyuls
- Banyuls grand cru
- Collioure
- Côtes-du-roussillon
- Côtes-du-roussillon-villages
- Maury
- Maury sec
- Muscat-de-rivesaltes
- Rivesaltes
Vins doux naturels (VDN)
- Banyuls et Banyuls Grand Cru : Vins doux à base de grenache noir, parfaits pour accompagner le chocolat ou les desserts.
- Rivesaltes : Vins doux aux profils variés (ambré, tuilé, grenat, etc.).
- Muscat de Rivesaltes : Vins blancs issus de muscat à petits grains et d’alexandrie.
- Maury Doux : Vins doux naturels voisins de Banyuls. [1, 2, 3, 4, 5]
Côtes du Roussillon : Vins d’assemblage produits sur une vaste zone de la plaine et des coteaux.
Côtes du Roussillon Villages : Réservé à des vins rouges plus complexes sur un terroir délimité (avec des déclinaisons comme Caramany, Les Aspres, Tautavel ou Latour-de-France).
Collioure : Vins rouges, rosés et blancs produits sur les schistes de la côte Vermeille.
Maury Sec : Vins rouges puissants issus des terroirs schisteux de Maury. [1, 2, 3, 4, 5]
Cépages principaux sont pour Vins Doux Naturels :
Muscat à petits grains, muscat d’Alexandrie, grenache noir, grenache blanc, grenache gris, macabeu, tourbat (dénommé localement malvoisie du Roussillon).
Cépages principaux sont pour vins traditionnels :
Sirah, mourvèdre, lledoner pelut, carignan
PRINCIPAUX CÉPAGES
Rouges: grenache noir, carignan, syrah, mourvèdre, lladoner pelut
Blancs: grenaches gris et blanc, macabeu, malvoisie du Roussillon, roussanne, marsanne, vermentino, muscat blanc à petits grains, muscat d’Alexandrie
Winnice Roussillon (francuska Katalonia) położone są w sercu Pyrénées-Orientales, między Morzem Śródziemnym a Corbieres. Nad regionem góruje szczyt Canigou (2784 m.). Trzy doliny rzek Le Tech, La Tet i L\’Agly tworzą wiele lokalnych \”terroirs\” charakteryzujących się różnym położeniem, mikroklimatami, wysokością, a przede wszystkim niezwykłym zróżnicowaniem gleb, od łupków, gneisów, granitów, po żwir i wapień. Winnice klasy AOC zajmują powierzchnię około 24 500 hektarów z produkcją prawie 800000 hektolitrów. Poza Francją, do niedawna, region słynął głównie ze wzmacnianych słodkich win naturalnych: Banyuls, Maury i Rivesaltes.
Roussillon wyróżnia się przede wszystkim słynnymi winami słodkimi: produkowane ze szczepów Grenache Noir, Blanc i Gris, wina Banyuls, Maury i Rivesaltes o bursztynowych, granatowych i płowych barwach, a Muscat de Rivesaltes to wino białe. Wśród win wytrawnych znajdują się wina czerwone, różowe i białe o charakterystycznym charakterze, wynikającym z różnorodności terroir i odmian winorośli: Grenache, Carignan, Mourvèdre, Syrah, Cinsault lub lokalny Lladoner Pelut w przypadku win czerwonych; oraz Grenache Blanc, Macabeu, Malvoisie, Marsanne, Roussanne i Vermentino w przypadku win białych.
COLLIOURE
To zaledwie 330 hektarów winnic (71% win czerwonych i 29% win rosé) pomiędzy czterema miasteczkami Collioure, Port-Vendres, Banyuls i Cerbere. Rzeczywiście to AOC leży w obrębie słodkiej apelacji Banyuls. Jest to stosunkowo młoda apelacja (1971 rok – czerwone, 1991- różowe i 2003 rok – białe). Dawniej tutejsi winiarze wytwarzali tu pewne ilości czerwonych win wytrawnych wyłącznie na potrzeby własne i przyjaciół. Białe wina charakteryzują się wysokim udziałem grenache blanc i grenache gris. Razem stanowić muszą minimum 70% mieszanki. Grenache gris daje winu mocną strukturę i aromat suszonych owoców, grenache blanc wnosi zaś finezyjne, anyżkowe nuty. pięc dodatkowych dopuszczalnych odmian wnosi do wina odpowiednią kwasowość i posmak dojrzałych jabłek(malvoisie de Roussillon), kwiatowe i owocowe aromaty (Macabeu), aksamitność, równowagę i złożoność (rousanne i vermentino). Wśród win czerwonych dominuje grenache noir (tak jak w słodkim Banyuls). Razem z syrah i mourvedre muszą stanowić przynajmniej 60% wina. Najlepsze czerwone Coulioure mogą leżakować nawet 7-15 lat.
Vins traditionnels – Deux appellations sous-régionales :
- A.O.C Côtes du Roussillon (vins rouges, rosés et blancs).
Elle concerne 118 communes. On peut lui adjoindre la dénomination géographique „Les Aspres” pour les vins rouges produit sur 36 communes. - A.O.C Côtes du Roussillon Villages (vins rouges)
Elle concerne 32 communes situées au nord du département des Pyrénées-Orientales. On peut lui adjoindre sous certaines conditions de production précisées dans le cahier des charges de l’appellation.une des dénominations géographiques suivantes : „Caramany», „Latour-de-France”, „Lesquerde », ou „Tautavel”
COTES DU ROUSILLON
80% win czerwonych, 13% rosé i 7% białych. Głównie wytwarzane na południe od rzeki Tet na obszarze prawie5500 hektarów. Tradycyjnymi szczepami tej apelacji sa Grenache Noir, Grenache Blanc, Carignan Noir, Cinsault, Macabeu, Ladoner Pelut, Malvoisie du Roussillon (Tourbat). Te odmiany współcześnie uzupełniono bardziej aromatycznymi Syrah, Mourvedre, Roussanne, Marsanne, Vermentino. Wina czerwone bywaja w stylu lekkie, ale takze mocne, skoncentrowane, nadajace sie do dłuższego leżakowania. Wina białe i różowe mają złożone aromaty, subtelne i świeże.
COTES DU ROUSILLON VILLAGES
Wyłącznie wina czerwone. Z uwagi na dużą wyrazistość win, cztery miejscowości mają prawo do dodawania swej nazwy do apelacji Côtes du Roussillon Villages: AOC Côtes du Roussillon Caramany (gleby z przewaga gnejsów), AOC Côtes du Roussillon Latour de France (gleby z przewagą łupków brunatnych), AOC Côtes du Roussillon Lesquerde (gleby granitowe), AOC Côtes du Roussillon Tautavel (gleby z gliny czerwonej na zwartych wapieniach).
COTES DU ROUSILLON LES ASPRES
Pierwsze wina z tej apelacji z uwagi na obowiązkowy, przynajmniej 1,5 roczny okres dojrzewania, ukazały się na rynku w 2005 roku.
VDN – VINS DOUX NATUREL
Są to wina wzmacniane (alkoholizowane). Metodę produkcji tych win stworzył Arnau de Vilanova w 1285 roku w Królestwie Majorki (było takie królestwo, było!). VDN mogą być produkowane wyłącznie z następujących odmian winorośli: Grenache Noir, Grenache Blanc i Grenache Gris, Macabeu, Malvoisie albo Tourbat du Roussillon, Muscat (zarówno z aleksandryjskiego czyli tzw. muscatu rzymskiego, jak i Petits Grains). Wydajność nie powinna przekraczać 30 hl z hektara.
RIVESALTES
Znana, stara apelacja (AOC/AOP) pochodząca od nazwy miasta Rivesaltes, po katalońsku oznacza wysoki brzeg. Pod względem wielkości upraw apelacja ta zajmuje pierwsze miejsce w Roussillon, ponad 7000 hektarów. Rivesalty produkuje się z czterech podstawowych odmian: Grenache Noir (czarny), Grenache Blanc (biały), Grenache Gris (szary) oraz Macabeu. Dodatkowo używa się także malvoisie du Roussillon a w Rivesaltes Ambré, także Mmuskat (nawet do 20%). Ze względu na kolor i smak rozróżnia się cztery typy Rivesaltes:
– Rivesaltes Ambré, z białych winogron (Grenache Blanc i Gris, Macabeu, Malvoisie du Roussilon i muskaty). Wina te dojrzewają przynajmniej przez dwa lata w dużych kadziach lub beczkach dębowych. Mają kolor ciemnego złota lub bursztynu. Cechuje je aromat orzechów laskowych, migdałow, łupin orzecha, prażonej kawy, kandyzowanych owoców cytrusowych.
– Rivesaltes Grenat, piękne, czerwone wino, głównie z Grenache Noir (minimum 75%). Dojrzewa podobnie jak Ambré, ale bez dostępu powietrza przez minimum 12 miesięcy, z tego 3 miesiące w butelkach. Znakomite, słodkie, rubinowe wino o zapachu owoców czereśni, czarnej porzeczki, jeżyn i malin.
– Rivesaltes Tuilés (ceglaste), Grenache Noir minimum 50%, dojrzewa podobnie jak Ambré, z dostępem powietrza. Czerwone wino uzyskuje w tym czasie piękny, ceglasty kolor, z brunatnymi lub pomarańczowymi refleksami, o aromacie kawy, kakao, tytoniu, konfitur z fig, śliwek, truskawek i pigwy.
– Rivesaltes Hors d\’Age. Z tym określeniem możemy spotkać wina zarówno Ambré jak i Tuilé, które leżakowały przynajmniej przez pięć lat. Wina te mają potencjał starzenia nawet przekraczajacy 20 lat.
MUSCAT DE RIVESALTES
To wina wyłącznie białe produkowane w strefie AOC Rivesaltes, Maury i Banyuls (około 5500 hektarów). Produkuje się je wyłącznie z białego muskatu aleksandryjskiego i muskatu à Petits Grains. Wina te zestawiane są w różnych proporcjach, w zależności od producenta. Muskat Aleksandryjski wnosi do wina głębię i aromaty dojrzałych owoców oraz białych kwiatów. Muskat à Petits Grains wnosi aromaty owoców cytrusowych, egzotycznych. W zależności od sposobu winifikacji, proporcji obu odmian oraz wieku, zmienia się ich smak, aromat i barwa. Butelkowane wcześnie zachowują świeżość, piękny, jasny kolor złota z zielonymi lub różowymi refleksami oraz zapach brzoskwiń, cytryny, mango i mięty.. Starsze nieco ciemnieją, przybierają barwę bardziej bursztynową i zaczynają pachnieć miodem i suszonymi morelami.
MAURY
Większość win z krainy Katarów jest czerwona albo ceglasta (tuilé) podobna do tawny. Produkuje się tu także niewielkie ilości win białych i bursztynowych (ambré). Wśród odmian czerwonych przeważa szczep Grenache Noir, wśród białych Grenache Blanc i Gris, Muskat Aleksandryjski a Petits Grains i Macabeu. Ta AOC położona jest między pasmem Corbieres na północy a rzeką Agly na południu, utworzona została w 1936 roku jako jedna z pierwszych na południu Francji. Praktycznie jest to około 1700 hektarów wokół miejscowości Maury, trochę także wokół sąsiednich miejscowości Rasigueres, Lesquerde, Saint Paul de Fenouillet i Tautavel. W 2003 roku uprawiano 820 hektarów. Niektóre wina z Domaine du Mas Amiel robią kolosalne wrażenie. Winifikacja jest tradycyjna i unikalna, polega na tym, że wino po fermentacji w dużych, dębowych bekach przelewane jest do szklanych, 70 litrowych demi-johns, gdzie w ciągu roku poddawane są dojrzewaniu na świeżym powietrzu, w ekstremalnie niskich i ekstremalnie wysokich temperaturach. Po tym zabiegu ponownie wina przelewa się do dużych, dębowych kuf. W rezultacie otrzymuje się deserowe wina o niezwykłej kompleksowości, w stylu porównywalne jest z najlepszymi porto tawny. Wina Maury mają kolor głębokiej czerwieni, starzeją się nawet 20 lat i więcej. Większość tutejszych winiarzy zrzeszona jest w spółdzielni Les Vignerons de Maury (około 250 członków).
Prawdopodobnie uprawę winorośli na tym obszarze po raz pierwszy wprowadzili starożytni Grecy , którzy osiedlili się na wybrzeżu południowej Francji w 600 r. p.n.e. Wina z tego obszaru były już dobrze znane w czasach Rzymian . [ 4 ]
Duża część historii Maury jest związana z jego położeniem w regionie Roussillon, który do 1642 roku był częścią Królestwa Majorki (a później Korony Aragonii ), kiedy to bunt przeciwko koronie hiszpańskiej sprowadził na ten region wojska francuskie. Traktat pirenejski z 1659 roku oficjalnie przyłączył ten obszar do korony francuskiej . Jednak do dziś mieszankę wpływów hiszpańskich i francuskich można dostrzec w stylu produkcji wina Maury, w którym wykorzystuje się hiszpańskie odmiany winogron, takie jak Garnacha/Grenache, a także francuskie Syrah. [ 3 ]Styl winiarstwa , który będzie kojarzony z Maury, ma swoje korzenie w pracach katalońskiego alchemika i lekarza Arnaldusa de Villa Nova (Arnold de Villeneuve, mieszkał w Montpellier) . Udoskonalił on technikę zatrzymywania fermentacji destylowanym alkoholem pod koniec XIII wieku [ 7 ] i otrzymał wyłączny patent na ten proces od króla Majorki Jakuba II . W 1872 roku polityk Roussillo François Aragon przekonał rząd francuski do prawnego uznania stylu vin doux naturels jako win, w których zachowano resztkowy cukier i słodycz dzięki zatrzymaniu fermentacji spirytusem gronowym. W 1936 roku Institut national de l’origine et de la qualité (INAO) ustanowił Maury oficjalnie uznanym AOC. [ 4 ]
BANYULS
Praktycznie zajmuje około 1500 hektarów na tym samym obszarze co Collioure. Większość \”banyulsów\” jest czerwona lub tawny. Zdarzają się jednak i białe. Banyuls Grand Cru powstają tylko w najlepszych latach. Wina dojrzewają w beczkach, kadziach i szklanych gąsiorach, z upływem czasu rozwijając szeroką paletę kolorów, aromatów i smaków, od wytrawnych po słodkie. Charakterystyczny posmak rancio powstaje po długim i spokojnym dojrzewaniu w kontakcie z powietrzem. Wsród win z tej apelacji możemy sobie wybrać:
– Banyuls Ambré, żółto-słomkowe, o nutach kwiatowych, białych owoców i cytrusów. Po długim leżakowaniu najlepsze z nich osiagają złocistą, bursztrynową szatę zwaną ambré.
– Banyuls Tuilé, tradycyjne, ceglaste, w kolorze podobne do porto tawny, będące efektem długiego leżakowania w kontakcie z powietrzem.
– Banyuls Rimage lub Vintage. Podobnie jak w rocznikowych porto, produkuje się je tylko w najlepszych latach i butelkuje, aby zachować owocowy bukiet i świeżość, już po 6-12 miesiącach.
– Banyuls Rimage lub Vintage Mise Tardive, póżno butelkowane, czyli po dojrzewaniu 1-3 lat w beczkach lub drewnianych kadziach dopełnianych winem. Przypomina mi bardziej lepszej jakości ruby (ale jest to wino rocznikowe) niż LBV.
BANYULS GRAND CRU
To wina, których strefa produkcji pokrywa sie z Banyuls, gdzie jednak bardziej rygorystycznie przestrzegane są warunki produkcji. Wina te obowiązkowo muszą mieć minimum 75% Grenache i leżakować minimum 30 miesięcy w drewnie. Wina te pochodzą zwykle z najlepszych kadzi, są mocno skoncentrowane na skutek długotrwałej maceracji, złożone, o dobrej strukturze. Najlepsze mają aromat gotowanych owoców, przypraw, mokki i tytoniu.
Trois types d’appellations
Les vins se répartissent en appellations sous-régionales et communales.
Vins traditionnels – Deux appellations sous-régionales :
- A.O.C Côtes du Roussillon (vins rouges, rosés et blancs).
Elle concerne 118 communes. On peut lui adjoindre la dénomination géographique „Les Aspres” pour les vins rouges produit sur 36 communes. - A.O.C Côtes du Roussillon Villages (vins rouges)
Elle concerne 32 communes situées au nord du département des Pyrénées-Orientales. On peut lui adjoindre sous certaines conditions de production précisées dans le cahier des charges de l’appellation.une des dénominations géographiques suivantes : „Caramany», „Latour-de-France”, „Lesquerde », ou „Tautavel”
Vins traditionnels – Deux appellations communales :
- A.O.C Maury (Vins rouges)
- A.O.C Collioure (vins rouges, rosés et blancs)
Vins Doux Naturels (V.D.N) – Trois appellations sous-régionales :
- A.O.C Grand Roussillon
Elle inclue les 4 communes appartenant à la zone géographique de l’appellation d’origine contrôlée « Banyuls »: Banyuls-sur-Mer, Cerbère, Collioure et Port-Vendres. - A.O.C Rivesaltes
Elle n’inclue pas les 4 communes appartenant à la zone géographique de l’appellation d’origine contrôlée « Banyuls » : Banyuls-sur-Mer, Cerbère, Collioure et Port-Vendres. - A.O.C Muscat de Rivesaltes
Elle n’inclue pas les 4 communes appartenant à la zone géographique de l’appellation d’origine contrôlée « Banyuls » : Banyuls-sur-Mer, Cerbère, Collioure et Port-Vendres.
Vins Doux Naturels (V.D.N) – Trois appellations communales :
- A.O.C Maury
- A.O.C Banyuls
- A.O.C Banyuls grand cru
Il est produit sur la même aire d’appellation que l’ A.O.C Banyuls. Les vins sont vinifiés selon des règles de récolte, de vinification et d’élevage plus contraignantes que ceux de l’A.O.C Banyuls.